Stel je voor: je bent aan het dansen in een drukke club, je drinkt iets, en later weet je opeens niet meer wat er is gebeurd. Dit is een angst die mensen kunnen hebben tijdens het uitgaan: ze denken dat er stiekem drugs in hun drankje is gedaan – dit noemen we spiking, of wel drogeren. Iemand heeft zonder jouw toestemming drugs, medicijnen of alcohol aan je gegeven. In dit artikel lees je meer over spiking, welke vormen er zijn, waarom het zo moeilijk te bewijzen is, en wat je kunt doen als je denkt dat dit jou is overkomen. 

Needle spiking 

Twee jaar geleden werd Nederland opgeschrikt door het fenomeen needle spiking: drugs toegediend met een naald. Deze verhalen maakten veel los. Politie en experts namen het zeer serieus. Want: het is altijd goed om te waarschuwen. Veel mensen herkenden zich in dit verhaal: zij hadden ook zoiets meegemaakt. Het onderwerp beheerste wekenlang het nieuws, maar werd nooit bewezen. Hoe lastig het onderzoek naar drogeren is, schreven we in de blog Drugs in drankjes: waarom onderzoek naar drogeren zo lastig is – Trimbos-instituut. 
 

Hoe kun je bewijzen dat er drugs aan jou is gegeven zonder jouw toestemming? 

Als je het vermoeden hebt dat je gedrogeerd bent, Hoe kun je dat dan bewijzen? Dat is helaas niet makkelijk. In veel situaties waarbij je denkt gedrogeerd te zijn, is er alcohol gedronken. Alcohol kan verkeerd vallen en veel heftiger binnenkomen dan je gewend bent. Je kunt een drugstest doen om te kijken of er echt drugs in je bloed of urine zit. Een drugstest geeft helaas geen zekerheid. De meeste drugs geven maar kort een positief resultaat, meestal maar enkele dagen. Voor GHB is dit bij één keer gebruiken vaak zelfs maar maximaal 6 uur. Een positieve testuitslag is ook nog geen bewijs dat je gedrogeerd bent. Je kan ook zelf drugs hebben genomen. Toch is het handig om aangifte te doen, zodat de politie ervan weet. 

Hoe werkt een drugs- of urinetest precies? 

Je kunt een urinetest laten doen bij de huisarts. De huisarts die de test doet, kan vertellen op welke drugs wordt getest. Heb je bijvoorbeeld ketamine in je drankje gehad? Dan kun je tot 7 dagen na gebruik, een positief resultaat op de drugstest krijgen. Bij GHB is het belangrijk dat je zo snel mogelijk plas opvangt en bewaart in een koelkast. Je kunt ook zelf online een drugstest kopen (multidrugs-test). Of vraag een laboratorium om te testen, bijvoorbeeld bij het lab van het Gelre ziekenhuis of het Maaststadlab.  

Wat kun je doen als je denkt gedrogeerd te zijn? 

Ook al is het misschien lastig te bewijzen, het betekent niet dat het ‘tussen je oren zit’. Of dat je het allemaal hebt verzonnen. Het is ook niet raar om, vooral als vrouw, bang te zijn voor drogering. In de dagen erna kun je je angstig of verdrietig voelen of zorgen maken over je gezondheid. Ook kan er naast het drogeren iets ander gebeurd zijn, dat heel heftig is geweest. Bedenk dat het niet jouw schuld is dat jou dit overkomen is. Wel is het goed om actie te ondernemen, zeker als je er langer last van blijft houden. 

• Praat over wat er gebeurd is. Dit kan met een goede vriend/vriendin, je partner of een familielid 
• Bel met de Drugs Infolijn. Zij spreken veel met mensen die denken gedrogeerd te zijn en kunnen goed meedenken over jouw situatie. 
• Als je een heftige, misschien wel traumatische ervaring hebt gehad kun je hierover praten met je huisarts. Hij of zij kan je helpen met professionele hulp. 

• Doe aangifte en onderzoek of je bewijs kunt verzamelen. Je kunt bijvoorbeeld een bar of discotheek vragen of ze camerabeelden willen delen.  
• Heb je te maken gehad met een nare seksuele ervaring? Neem voor hulp en advies contact op met het Centrum Seksueel Geweld. Omdat sporen van een zedenmisdrijf snel kunnen verdwijnen is er wel haast geboden. Je kunt ook pas weken of maanden na het onderzoek nog aangifte doen. De sporen zijn dan wel al veilig gesteld. Is het langer geleden? Ook dan kun je bij het Centrum Seksueel Geweld terecht. Belangrijk om te weten is dat dit nooit jouw schuld is geweest.  

Spiking met andere drugs: GHB en ketamine

Het onderwerp spiking is niet nieuw. In 1999 werd in de media al gewaarschuwd voor “verkrachtingsdrug” GHB“. GHB kan ervoor zorgen dat iemand bewusteloos raakt en zich later niets meer herinnert. Vrouwen kregen adviezen om dit te voorkomen: hou je hand op je glas, let op je drankje, neem geen drankje aan van vreemden etcetera. Uit onderzoek bleek dat drogeren met GHB weinig voorkomt. Maar dat is lastig vast te stellen, omdat GHB dus heel snel uit het lichaam verdwijnt. In 2025 zijn in België meldingen gedaan van spiking met ketamine, vaak in drankjes zoals amaretto. Slachtoffers raakten bewusteloos, hadden geheugenverlies en na afloop lichamelijke verwondingen. Ze waren duidelijk gedrogeerd met als doel seksueel misbruik. Ketamine is lastig te herkennen in drankjes, omdat het geen kleur, geur of smaak heeft. Dit in tegenstelling tot GHB dat erg zout smaakt. In deze zaak bleken zelfs cafébazen betrokken, waardoor het advies om barpersoneel te waarschuwen niet altijd veilig is. 

Blue 69 of Original 69 is een drankje met verschillende soorten drugs erin. Het zou meestal gaan om alcohol, XTC, GHB, cafeïne en speed. Maar eigenlijk weet je niet zeker wat er precies inzit. De combinatie van deze drugs kan gevaarlijk en onvoorspelbaar zijn. Ook doseren is lastig.  

Wat is Blue 69, Hulk of Red Dragon en wat zit erin? 

Drankjes als Blue 69, Hulk of Red Dragon worden door dealers verkocht in kleine flesjes of plastic buisjes. Meestal zit er in deze drankjes een combinatie van GHB, XTC, cafeïne en speed. Maar soms ook andere drugs zoals ketamine. 

Blue 69 of Original 69 is de blauwe variant, waar Blue curaçao (alcohol), GHB, XTC en speed in zou zitten. Hulk drugs (green) is de groene variant met een sticker van de hulk. Hierin zou een combinatie inzitten van Pisang Ambon (alcohol), GHB, XTC en speed en soms ketamine. Over de rode variant (Red Dragon) is weinig bekend, meestal zit hier ook een combinatie van GHB, XTC en speed in. 

Wat is het verschil met vloeibare XTC? 

Soms worden Blue 69, Red dragon, Hulk ook wel ‘vloeibare XTC’ genoemd. Maar dat is een verwarrende naam omdat er naast XTC ook andere drugs in zitten. De drugs Methylon (Explosion) wordt soms ook vloeibare XTC genoemd, maar hier zit geen XTC in. Tot slot is er ook echte vloeibare XTC. Gebruik hiervan is gevaarlijk omdat in de vloeistof soms hoge doseringen MDMA (XTC) kunnen zitten.  

Wat is het effect als je Blue 69/Hulk/Red Dragon drinkt? 

Het is moeilijk te voorspellen wat voor effect dit drankje heeft, omdat er meerdere drugs inzitten. Elke drug heeft op zichzelf een heel ander effect. Sommige mensen gebruiken Blue 69 bij de seks. Door het drankje zou je meer zin in seks kunnen krijgen. Dat komt meestal door de GHB. Je kunt je daardoor heel geil voelen en je hebt minder remmingen. Hierdoor kun je sneller over je grenzen heen gaan of die van een ander. Soms versterken drugs elkaar. Als er speed inzit, dan is de kans groot dat je niet goed kunt slapen. Speed kan soms wel langer dan 8 uur werken. Als er XTC inzit, dan kun je je heel verbonden voelen met de ander. Het kan ook gebeuren dat de drugs elkaar tegen werken. Je kunt je vervelend voelen en het kan zelfs gevaarlijk zijn. Vooral als je te veel neemt. 

Wat zijn de risico’s van drankjes als Blue 69, Hulk en Red Dragon? 

Doordat je niet weet wat er precies in het drankje zit, heb je eigenlijk geen idee wat je neemt. Verschillende drugscombinaties (als die er inzitten) zijn gevaarlijk en onvoorspelbaar. Hieronder beschrijven we welke combinaties extra risico’s geven: 

• De combinatie van alcohol en GHB is gevaarlijk. Van deze combinatie kun je ‘out gaan’. Je bent dan bewusteloos en moeilijk of niet wakker te maken. Je tong kan dan de luchtweg blokkeren en je kunt stikken. Wordt iemand die out is gegaan misselijk en moet die persoon overgeven? Dan kan diegene stikken in het eigen braaksel. 
• Speed en XTC zijn beide stimulerende drugs. Combigebruik vormt een overbelasting voor je hart. Je vergroot de kans op hersenschade, uitdroging en oververhitting. Ook voel je het bewustzijnsveranderende effect van XTC minder. 
• Ook de combinatie van een stimulerende drugs en GHB kan gevaarlijk zijn. Omdat XTC stimulerend werkt, merk je minder van de verdovende werking van GHB. Hierdoor neem je snel te veel GHB. Als de XTC uitwerkt en er zit nog veel GHB in je lichaam, kan je plotseling out gaan (bewusteloos raken). GHB kan door de verdovende werking, de bewustzijnsveranderende effecten van XTC versterken. Daarnaast kun je door XTC stijve kaken krijgen of soms zelfs een kaakklem. Ben je op dat moment buiten bewustzijn is dit levensgevaarlijk omdat je kunt stikken in je eigen braaksel. 

Na gebruik van Blue 69, Hulk of Red kun je een flinke kater krijgen. Je voelt je na gebruik erg leeg, depressief en vermoeid. Dit is de bekende dinsdagdip van XTC.  
In zeldzame gevallen kan iemand heel onrustig en zelfs agressief worden. Dit heet een opwindingsdelier. Dit is een gevaarlijke toestand waaraan je zelfs kun overlijden. Als je GEEN contact met die persoon kunt maken, bel dan direct 112.  

Kun je laten testen wat erin zit? 

Ja, dat kan. Je kunt het drankje laten testen bij de drugstestservice. Hier kun je locaties vinden waar je je drugs kunt laten testen: testadressen.    

Hoe doseer je Blue 69, Hulk of Red Dragon? 

Hier is eigenlijk geen goed antwoord op te geven. Zelfs als je precies weet wat erin zit, is het nog lastig doseren. Je weet niet in welke verhoudingen de drugs zijn. Bovendien verschilt het effect per persoon. Het blijft onvoorspelbaar en soms gevaarlijk. Wil je toch gebruiken? Lees dan onderstaande tips. 

Tips om de risico’s van blue 69, Hulk en Red Dragon zo veel mogelijk te verkleinen 

• Om precies te weten wat er van elke drug in het flesje of buisje zit, kun je het laten testen bij de drugs testservice. 
• Bedenk in welke omgeving je het gaat gebruiken. Voel jij je helemaal veilig? Ben je met iemand of mensen die je vertrouwt? 
• Als je het gaat gebruiken voor seks, maak dan van tevoren goede afspraken over waar je grens ligt. 
• Doseer laag. Neem bijvoorbeeld een dopje van het buisje. 
• Neem niet te snel opnieuw als je weinig of niets voelt. Wacht 1,5 tot 2 uur voordat je bij neemt. 
• Ga je dansen of veel bewegen? Rust dan af en toe uit. Draag geen warme kleding of een muts. Zo kun je oververhitting voorkomen. 
• Combineer het niet met (nog meer) alcohol of andere middelen. 
• Drink voldoende, maar niet te veel. 1 glas water of fris per uur is voldoende. 
• Rust de dagen na gebruik goed uit en eet gezond.  

Een beetje GHB kan een ontspannen of vrolijk gevoel geven. Bij hogere doseringen lijkt het effect van GHB veel op dat van alcohol. Je kunt misselijk en duizelig worden. Een overdosis kan zeer gevaarlijk zijn.

Doseren van GHB is erg lastig

Het doseren van GHB is erg moeilijk en gaat daarom vaak mis. Je krijgt dan te veel binnen en valt in een zeer diepe slaap. Deze vorm van bewusteloosheid kan enige uren duren. Meestal ontwaak je probleemloos uit die slaap, maar om het zekere voor het onzekere te nemen (het is als leek moeilijk te bepalen hoe ernstig het is) is het verstandig medische hulp in te roepen. De combinatie van GHB met andere drugs geeft onvoorspelbare effecten en kan levensgevaarlijk zijn,

GHB combineren met andere drugs

GHB wordt vaak genomen in combinatie met van andere drugs. Onder invloed kun je soms overmoedig raken en te veel nemen. Veel personen die out gingen is dit overkomen. De combinatie van GHB met andere drugs geeft onvoorspelbare effecten. Als je bewusteloos raakt, loop je het risico te stikken doordat je tong je luchtpijp kan blokkeren. Moet je overgeven door de GHB, dan kan de maaginhoud in je longen terechtkomen. Je loopt het risico op een longontsteking. Als je GHB combineert met alcohol kun je een ademstilstand krijgen, omdat alcohol de dempende werking van GHB versterkt.

Overlijden door GHB

Op dit moment zijn in Nederland geen gevallen bekend waarbij mensen zijn overleden na het gebruik van uitsluitend GHB. Meestal ontwaken mensen probleemloos uit hun slaap. Maar voor de zekerheid is het verstandig medische hulp in te roepen omdat het als leek moeilijk te bepalen hoe ernstig het is.

Lees hier wat je moet doen om de risico’s van GHB zo veel mogelijk te beperken.

Het beste kun je GHB op een droge, koele plek bewaren. De werking kan wel afnemen in de loop der jaren.

Hoe lang is GHB dan precies houdbaar?

Als je GHB op een donkere, droge plek bewaart dan kun je is hij ongeveer 5 jaar houdbaarheid. Als je GHb langere tijd bewaart dan kan de werking wel afnemen. Dit komt door contact met licht of door veranderingen in temperatuur. De risico’s van GHB blijven hetzelfde, maar het kan het doseren wel lastiger maken.

De risico’s van GHB

• Als je bewusteloos raakt door gebruik van GHB loop je het risico te stikken doordat de tong de luchtpijp kan blokkeren
• Ga je door gebruik van GHB braken, dan kan de maaginhoud in de longen terechtkomen
• Wanneer tegelijk met GHB ook alcohol is gebruikt, bestaat het risico op een ademstilstand omdat alcohol de dempende werking van GHB versterkt.
• De combinatie van GHB met andere drugs geeft onvoorspelbare effecten. Mensen met epilepsie en hart & vaatproblemen kunnen beter geen GHB gebruiken.

Lees verder op drugsinfo.nl.

GHB doseren is ontzettend moeilijk en gaat vaak verkeerd. De dosis luistert uiterst nauw en is afhankelijk van het lichaamsgewicht van de gebruiker, de maaginhoud en zijn/haar gevoeligheid. Wat de een kan hebben, is voor de ander teveel. Als je veel GHB gebruikt ontstaat er tolerantie. Dat wil zeggen dat je steeds meer nodig hebt voor hetzelfde effect. Lees in het lange antwoord belangrijke doseertips.

Meer details

Een overdosis kan makkelijk ontstaan omdat er maar heel weinig verschil zit tussen de hoeveelheid GHB die het gewenste effect oplevert en de hoeveelheid waarbij je out gaat.

Goed doseren van GHB is lastig maar van belang. Als je iets te veel neemt kun je out gaan. Neem in ieder geval nooit een heel buisje. In een buisje zit meestal 4 tot 5 ml GHB. Een buisje gevuld tot de schroefdop bevat 5 ml. Een half buisje (2 ml) kan al teveel zijn, zeker als je vrouw, klein of licht bent.  Binnen 5-30 minuten voel je meestal het effect. Het kan langer duren als je net hebt gegeten. 

Doseren gaat vaak mis als je te snel bijneemt. Dat gebeurt nogal eens, ook omdat je besef van tijd verandert. Gebruikers adviseren: als je bijneemt, doe dat dan na ruim twee uur. Neem minder dan de eerste keer en neem nooit bij als je je niet lekker voelt.

Door GHB kun je meer zin in seks krijgen. Het ontremt en maakt gevoeliger.

Geil door GHB

GHB ontspant en ontremt. Het kan een ontzettend geil gevoel geven. Mannen houden langer een stijve penis en klaarkomen is heftiger. Door het gebruik van GHB kunnen je grenzen makkelijk vervagen, waardoor je soms dingen doet die je eigenlijk niet wilt. Anderen kunnen daar misbruik van maken. Ook kun je verslaafd raken van GHB. Je vindt seks dan alleen nog maar leuk met GHB.

Out gaan door GHB

Omdat het doseren van GHB heel moeilijk is, is de kans groot dat je buiten bewustzijn raakt. Out gaan is niet alleen gênant, maar ook gevaarlijk. Als je buiten bewustzijn bent, je kunt stikken in je eigen tong of braaksel. Je kan ook onveilige of seks zonder dat je dit wilt hebben. Je hebt niet in de hand wat er met je gebeurt. Je bent dan afhankelijk van de betrouwbaarheid en hulp van anderen.

Drogeren met GHB

Verkrachtingen waarbij iemand gedrogeerd wordt door GHB in drankjes te doen komen voor, maar het is erg lastig te bewijzen. Je kunt de zoute smaak van GHB overigens meestal goed proeven. Lees hier wat je kunt doen als je het vermoeden hebt dat er drugs in je drankje is gedaan.

Hulp nodig?

Heb jij een nare seksuele ervaring gehad (online of offline) en heb je hulp nodig? Dan kun je bellen, chatten of mailen met het Centrum Seksueel Geweld: 08000188. Het liefst binnen zeven dagen. Binnen die tijd kunnen ze jou het beste helpen. Is het langer geleden? Ook dan kun je bij het Centrum Seksueel Geweld terecht. Belangrijk om te weten is dat dit nooit jouw schuld is geweest.

De meeste mensen nemen GHB uitsluitend bij bepaalde bijzondere gelegenheden. Er wordt dan te weinig GHB gebruikt om er aan verslaafd te raken. Langdurig en frequent gebruik van grote hoeveelheden GHB kan leiden tot zowel lichamelijk als geestelijk afhankelijkheid. Afhankelijkheid van GHB komt steeds vaker voor.

Meer details

Bij verslaving kan een onderscheid worden gemaakt tussen lichamelijke en geestelijke afhankelijkheid. Lichamelijke afhankelijkheid betekent dat het lichaam aan het middel gewend is en dat je je ziek voelt als het middel niet gebruikt wordt. Bij geestelijke afhankelijkheid heb je het gevoel dat niet zonder het middel te kunnen functioneren. Het gebruik van het middel wordt steeds meer een obsessie. Je “moet” het hebben.

De lichamelijke afhankelijkheid van GHB lijkt het meest op de lichamelijke afhankelijkheid van alcohol. Geestelijke afhankelijkheid ontstaat heel geleidelijk. Het begint er mee dat het gevoel dat je veel beter feest, slaapt of vrijt onder invloed van GHB niet gemist kan worden. Als dat gevoel sterker wordt, kan na verloop van tijd de indruk ontstaan dat je zonder GHB eigenlijk niet meer kunt feesten, vrijen of slapen. Vaak wordt dan ook GHB op andere momenten gedurende de dag genomen. Zonder GHB voel je je onrustig, opgejaagd. Je wilt dan GHB nemen om de gewone dagelijkse activiteiten te kunnen verrichten. Het gevoel is steeds minder vrij om geen GHB te nemen. De lichamelijke en geestelijke afhankelijkheid versterken elkaar.

De kans op het ontstaan van geestelijke afhankelijkheid wordt groter als GHB (bijna) dagelijks gebruikt wordt. Als GHB enkele malen per maand gebruikt wordt, is de kans op lichamelijke of geestelijke afhankelijkheid zeer klein. Bij regelmatig gebruik van GHB ontstaat “tolerantie”. Dat wil zeggen dat je meer neemt voor het gewenste effect dan eerder het geval was. Als bijna dagelijks GHB gebruikt wordt, neemt deze tolerantie verder toe en wordt de dosering GHB steeds hoger. Je lichaam raakt op deze wijze aan de toevoer van GHB gewend. Als je lange tijd veel GHB hebt gebruikt, dan kun je ontwenningsverschijnselen krijgen als je stopt: slapeloosheid, depressie, angsten, trillingen en verwardheid. Mocht je dagelijks GHB gebruiken en willen stoppen, raadpleeg dan altijd een arts. Medische hulp bij afkicken is dan noodzakelijk. Bij de ene persoon komt dit moment na enkele maanden van (bijna) dagelijks gebruik, bij de ander duurt het een jaar of langer.

Mocht je dagelijks GHB gebruiken en willen stoppen, raadpleeg dan altijd een arts. Medische hulp bij afkicken is dan noodzakelijk.

Het komt voor dat er GHB in drankjes gedaan wordt. Maar het gebeurt niet vaak. Het is belangrijk om altijd goed op je glas te letten. Je kunt de zoute smaak van GHB overigens meestal goed proeven.

GHB in drankjes, hoe kan dit gebeuren?

• Er zijn gevallen bekend waarbij GHB in drankjes werd gedaan, om iemand gewilliger te maken.
• GHB ontspant en ontremt. Daardoor krijg je soms zin in seks. Je gaat ook gemakkelijker over je grenzen, zeker als je veel GHB hebt ingenomen. Anderen kunnen daar misbruik van maken.
• Op plekken waar (veel) GHB wordt gebruikt, raken glazen met en zonder GHB soms – per ongeluk – verwisseld.
• Je kunt de zoute smaak van GHB meestal goed proeven – zeker als je er op let en niet onder invloed bent.
• Toch kan het gebeuren dat je het niet goed proeft. Je proeft het minder als je drankje erg zoet, zout of bitter is. Of als je zelf veel alcohol hebt gedronken.

Hoe vaak komt het voor dat er GHB in drankjes wordt gedaan?

Er is te weinig onderzoek naar drogeren gedaan om hier goed conclusies uit te trekken. Uit de studies die wel gedaan zijn lijkt wel te komen dat drogeren mogelijk minder vaak gebeurt dan dat mensen denken. Maar onderzoek naar drogeren is erg moeilijk om goed uit te voeren. De precieze hoeveelheid slachtoffers is daarom niet bekend. Vooral omdat GHB maar tot 6 uur na inname zorgt voor een positieve uitslag op een urinetest,  is het onderzoek moeilijk.

Wat kun je doen als je vermoedt dat je gedrogeerd bent?

• Denk je dat je ongewild GHB hebt gedronken? Probeer het uit te spugen en waarschuw iemand die je vertrouwt.
• Ga naar een barmedewerker of de EHBO. Als je denkt gedrogeerd te zijn kun je altijd aangifte doen bij de politie. Als het vaker voorkomt kan de politie de eigenaar van de club, café of kroeg waarschuwen en hem of haar vragen maatregelen te nemen.
• Je kunt een urinetest doen via de huisarts. Het is dan heel belangrijk om dat zo snel mogelijk te doen. Helaas zijn de meeste drugs maar een paar uur tot een aantal dagen aantoonbaar in de urine. Voor GHB is dit bij eenmalig gebruik vaak zelfs maar maximaal 6 uur. Vang je urine dus zo snel mogelijk op en bewaar het in de koelkast.
• Twijfel je of je gedrogeerd bent? Bel met de Drugs Infolijn, zij kunnen je hiermee helpen.
• Heb jij een nare seksuele ervaring gehad (online of offline) en heb je hulp nodig? Dan kun je bellen, chatten of mailen met het Centrum Seksueel Geweld: 08000188. Het liefst binnen zeven dagen. Binnen die tijd kunnen ze jou het beste helpen. Is het langer geleden? Ook dan kun je bij het Centrum Seksueel Geweld terecht. Belangrijk om te weten is dat dit nooit jouw schuld is geweest.

Lees hier het antwoord op de veelgestelde vraag Help er zat drugs in mijn drankje, wat nu?
Of lees meer over drogeren in het algemeen.